Bài 7/10Kiến thức

Bài 7, UTM: đừng để nguồn traffic thành một mớ không phân loại được

UTM là cách bạn tự dán nhãn cho mọi link phát tán. Không có kỷ luật, báo cáo nguồn biến facebook, Facebook và FB thành ba kênh. Bài này đi qua năm tham số UTM, bảng giá trị chuẩn, một bảng sinh link để copy, vì sao không được tự chế loại kênh, và vì sao Direct phình to thường là dấu hiệu thiếu UTM, qua case study Nhà Gọn.

The Data Way9 phút đọc
Nhiều dòng sáng từ các hướng gộp lại thành một kênh duy nhất, ẩn dụ nguồn traffic được quản lý gọn

Mở báo cáo nguồn traffic của Nhà Gọn, tôi thấy cảnh quen thuộc: facebook, Facebook, FB, fb.com, Facebook_Ads nằm trên năm dòng khác nhau. Đó là một kênh duy nhất bị xé thành năm, và không có cách nào cộng lại để biết Facebook thật sự mang về bao nhiêu khách. Cả một quý dữ liệu marketing gần như vô dụng cho việc phân bổ ngân sách.

Nguyên nhân không phải công cụ. Nguyên nhân là không ai đặt ra quy tắc gắn nhãn nguồn. Từ khi Nhà Gọn thuê thêm người và đơn vị ads, mỗi bên tự đặt UTM một kiểu. Bài này về việc đặt ra quy tắc chung, gọi là quản trị UTM.


UTM là gì và năm tham số

UTM là các tham số bạn thêm vào cuối một link để nói cho công cụ đo biết link này đến từ đâu. Khi khách bấm vào, GA4 đọc các tham số đó và ghi lại nguồn. Có năm tham số:

Tham sốNghĩaVí dụBắt buộc
Nguồnai gửi trafficgoogle, facebook, newsletter
Loại kênhdạng kênhcpc, email, paid_social
Chiến dịchtên đợtuu_dai_thang_7
Nội dungphân biệt biến thểhero_cta, variant_atùy
Từ khóatừ khóa quảng cáo tìm kiếmdo_gia_dungtùy

Một link đầy đủ trông như thế này: nhagon.vn/uu-dai?utm_source=facebook&utm_medium=paid_social&utm_campaign=uu_dai_thang_7.


Vì sao không được tự chế loại kênh

Đây là phần quan trọng nhất và hay bị làm sai nhất. GA4 tự động xếp traffic vào các nhóm kênh: tìm kiếm tự nhiên, tìm kiếm trả tiền, mạng xã hội tự nhiên, mạng xã hội trả tiền, email, giới thiệu, trực tiếp. Việc xếp nhóm này dựa vào giá trị của loại kênh (medium).

GA4 chỉ hiểu một số giá trị chuẩn. Nếu bạn ghi loại kênh là cpc, nó biết đây là tìm kiếm trả tiền. Nếu bạn tự chế fb hay email-blast, GA4 không hiểu và ném traffic vào nhóm không xác định. Kết quả: tiền quảng cáo của bạn biến mất khỏi các báo cáo kênh. Đây đúng là chỗ Nhà Gọn mất dấu ngân sách ads mấy tháng.

Dùng đúng các giá trị chuẩn:

KênhNguồnLoại kênh
Google Adsgooglecpc
Meta Adsfacebook hoặc instagrampaid_social
Bài social không trả tiềnfacebookorganic_social
Email newsletternewsletteremail
Đối tác, affiliatetên đối tácaffiliate

Ba lỗi làm loạn báo cáo nguồn

  1. Chữ hoa lẫn chữ thường. Facebookfacebook là hai nguồn khác nhau trong mắt công cụ đo. Luôn dùng chữ thường, không có ngoại lệ.
  2. Dấu cách trong tên chiến dịch. uu dai thang 7 bị xử lý lộn xộn. Dùng gạch dưới: uu_dai_thang_7.
  3. Tự chế loại kênh. Chỉ dùng danh sách chuẩn GA4 hiểu. Muốn thêm giá trị mới thì cập nhật vào bảng quy ước trước, đừng chế ngẫu hứng lúc tạo link.

Cách chống loạn hiệu quả nhất là không cho ai gõ UTM bằng tay. Thay vào đó, dựng một bảng tính đóng vai trò công cụ sinh link: các cột nguồn, loại kênh, chiến dịch được chọn từ danh sách khóa sẵn, và một cột cuối tự ghép thành link hoàn chỉnh. Bảng của Nhà Gọn có dạng:

Link gốcNguồnLoại kênhChiến dịchLink hoàn chỉnh (tự ghép)
nhagon.vn/uu-daifacebookpaid_socialuu_dai_thang_7...tự sinh...
nhagon.vn/bepgooglecpcdo_bep_q3...tự sinh...

Ai chạy chiến dịch cũng vào bảng này, chọn giá trị từ danh sách, lấy link ra dùng. Không ai gõ tự do, nên không có biến thể lạ. Kèm theo bảng là một quy ước đặt tên chiến dịch nhất quán, ví dụ theo mẫu loại_thời gian: uu_dai_thang_7, do_bep_q3.

Quy tắc quản trị đi kèm: danh sách giá trị cho phép của nguồn và loại kênh bị khóa. Ai muốn thêm một kênh mới phải cập nhật bảng quy ước trước. Nghe cứng nhắc, nhưng chính sự cứng nhắc đó giữ cho báo cáo sáu tháng sau vẫn gộp đúng.

Direct phình to thường là thiếu UTM, không phải khách gõ thẳng

Trong báo cáo nguồn, "trực tiếp" (Direct) nghĩa là công cụ đo không xác định được nguồn. Về lý thuyết đó là khách gõ thẳng địa chỉ hoặc mở từ bookmark. Nhưng thực tế, khi Direct chiếm quá 30 tới 40% traffic có chủ đích, gần như luôn là dấu hiệu thiếu UTM ở đâu đó.

Nhà Gọn có Direct chiếm 45%. Đào ra thì phần lớn là do các chiến dịch email và tin nhắn Zalo gửi link không gắn UTM, nên toàn bộ khách từ đó rơi vào Direct. Họ tưởng email không hiệu quả, trong khi thật ra nó hiệu quả nhưng bị mất dấu. Kiểm tra tỷ lệ Direct định kỳ, phình bất thường là lúc đi soi lại link các kênh.


Đã nói ở bài 6 nhưng nhắc lại vì nó quan trọng: chỉ gắn UTM cho link từ ngoài dẫn vào site. Không bao giờ gắn cho link giữa các trang trong chính site, vì nó ghi đè nguồn thật và phá việc quy nguồn. Banner hay CTA nội bộ thì đo bằng một sự kiện riêng, không dùng UTM.

Với riêng Google Ads, nên bật tính năng tự gắn thẻ của Google thay vì gắn UTM thủ công, vì nó chính xác hơn cho việc nối với dữ liệu quảng cáo. UTM thủ công dành cho các kênh còn lại.


Báo cáo nguồn của Nhà Gọn, trước và sau khi dọn

Để thấy giá trị của kỷ luật UTM, so hai phiên bản báo cáo nguồn của Nhà Gọn trong cùng một tháng. Trước khi dọn, một kênh Facebook bị xé thành nhiều dòng và không cộng lại được:

Nguồn (trước khi dọn)KháchĐơn
facebook1.20060
Facebook64031
FB41018
(Direct, thật ra là email)2.10045

Nhìn bảng này, không ai dám kết luận Facebook hiệu quả hay không, vì con số thật bị chia ba. Sau khi áp bảng giá trị chuẩn và gắn UTM cho email, cùng dữ liệu đó gộp lại rõ ràng:

Nguồn (sau khi dọn)KháchĐơnTỷ lệ mua
facebook / paid_social2.2501094,8%
newsletter / email2.100452,1%

Giờ Nhà Gọn thấy ngay: Facebook đưa về nhiều khách với tỷ lệ mua gấp đôi email, nên đáng tăng ngân sách; email tuy nhiều khách nhưng chuyển đổi thấp, cần xem lại nội dung. Quyết định phân bổ ngân sách chỉ có thể ra được khi báo cáo gộp đúng.

Cắt thêm theo trang đích để biết trang nào kéo khách

Ngoài nguồn, một chiều cắt đáng giá là trang đích, tức trang đầu tiên khách vào trong phiên. Cùng một kênh Facebook, Nhà Gọn cắt theo trang đích và thấy: khách đáp vào trang danh mục "đồ bếp" mua với tỷ lệ 6%, còn khách đáp vào trang chủ chỉ 2%.

Insight: nên đẩy quảng cáo dẫn thẳng vào trang danh mục cụ thể thay vì trang chủ. Đây là loại quyết định mà báo cáo nguồn sạch cộng chiều trang đích mở ra, và là cầu nối tự nhiên sang bài 8 về phễu và hành trình khách.

Ba lỗi thường gặp với UTM

LỗiVì sao hạiCách sửa
Mỗi người gõ UTM một kiểuMột kênh xé thành nhiều dòngBảng sinh link chung, khóa giá trị
Tự chế loại kênhTraffic rơi vào nhóm không xác địnhChỉ dùng giá trị GA4 hiểu
Gắn UTM link nội bộGhi đè nguồn thật, hỏng quy nguồnBỏ UTM nội bộ, dùng sự kiện riêng
Quên gắn UTM cho email, ZaloKhách rơi vào Direct, tưởng kênh vô dụngGắn UTM mọi link phát tán ra ngoài

Trước khi sang bài 8

  1. Liệt kê mọi kênh bạn đang hoặc sắp phát tán link.
  2. Lập bảng giá trị chuẩn nguồn và loại kênh cho từng kênh, chỉ dùng giá trị GA4 hiểu.
  3. Dựng một bảng sinh link và tạo thử năm link chuẩn cho chiến dịch sắp tới.
  4. Rà báo cáo nguồn 30 ngày qua: liệt kê các nguồn bị loạn và gộp lại, kiểm tra tỷ lệ Direct.

Có nguồn traffic sạch rồi, bạn biết khách đến từ đâu. Câu hỏi tiếp theo là: sau khi vào site, họ đi qua những bước nào, và rơi ở đâu. Bài 8 nói về phễu và hành trình khách, công cụ số một để tìm ra chỗ mà chỉ cần cải thiện một chút là ra thêm nhiều tiền nhất. Nhà Gọn sẽ soi phễu mua của mình ở đó.

Đọc tiếp

Kiến thức14 phút

Bài 1, Dashboard đẹp mà vẫn không ra được quyết định: vấn đề nằm ở đâu

Nhiều doanh nghiệp Việt cài xong GA4, dựng dashboard nhiều màu, rồi vẫn không biết tuần này nên quyết gì. Vấn đề không nằm ở tool mà ở lớp phía trên nó. Bài mở đầu series giải thích chuỗi từ mục tiêu kinh doanh tới quyết định, bộ lọc để dọn dashboard, và vì sao gắn tracking trước khi có câu hỏi là cái bẫy tốn kém nhất.

Đọc bài
Kiến thức11 phút

Bài 2, North Star Metric: chọn một con số điều khiển tăng trưởng

North Star Metric là con số mà khi nó tăng, khách nhận nhiều giá trị hơn và doanh nghiệp cũng khỏe hơn. Bài này giải thích vì sao doanh thu không phải North Star, một khung chấm điểm hai tiêu chí để chọn ứng viên, cách nối nó với tiền bằng một câu có số, ví dụ cho năm loại hình doanh nghiệp Việt, và ba lỗi khiến cả đội tối ưu nhầm thứ.

Đọc bài
Kiến thức11 phút

Bài 3, KPI tree theo AARRR: nối mục tiêu tới hành động của khách

Có North Star rồi, làm sao biến nó thành việc làm hằng tuần. Bài này dùng khung AARRR để phân rã North Star thành cây chỉ số ba tầng, phân biệt chỉ số đầu vào với đầu ra và dẫn trước với trễ, có ví dụ cây hoàn chỉnh cho D2C, một bảng phân loại chỉ số, và cách chọn ba chỉ số đầu vào để theo dõi mỗi tuần.

Đọc bài
Đọc xong rồi?

Bạn muốn nhờ rà soát cây chỉ số hiện tại?

30 phút trao đổi miễn phí. Bạn chia sẻ mục tiêu và dashboard hiện có, chúng tôi chỉ ra 3 chỗ đang đo nhầm chỉ số và một North Star Metric phù hợp hơn. Không sales, không ép.